Cabinet Expansion

Cabinet expansion: ఈరోజే కేంద్రమత్రివర్గ విస్తరణ.. ఎంతమంది కొత్తవారు ఉండవచ్చు.. మంత్రివర్గ కూర్పు ఎలా ఉండవచ్చు?

National News

Cabinet expansion: రెండోసారి ప్రధాని అయిన తరువాత నరేంద్ర మోడీ తొలిసారిగా తన మంత్రివర్గాన్ని విస్తరించబోతున్నారు. ఈ క్యాబినెట్ విస్తరణ ఈ సాయంత్రం జరగవచ్చు. 2014 లో నరేంద్ర మోడీ తొలిసారి అధికారంలోకి వచ్చినప్పుడు ఆయన మంత్రివర్గంలో 45 మంది మంత్రులు మాత్రమే ఉన్నారు. అప్పుడు ప్రధాని కనీస ప్రభుత్వ గరిష్ట పాలన అనే నినాదాన్ని ఇచ్చారు. అయితే, మూడేళ్ల తరువాత పరిస్థితి మారి ఆయన మంత్రివర్గంలో మంత్రుల సంఖ్య 76 కి పెరిగింది.

2019 లో మళ్లీ అధికారంలోకి వచ్చిన తరువాత 58 మంది మంత్రులు మోడీ మంత్రివర్గంలో ప్రమాణ స్వీకారం చేశారు. ప్రస్తుతం ఈ సంఖ్య 53 కి పడిపోయింది. కేబినెట్ విస్తరణ తరువాత, మోడీ మంత్రివర్గంలో 23 కి పైగా కొత్త ముఖాలను చేరినట్లయితే , మునుపటి రికార్డును బద్దలు కొట్టవచ్చు. విస్తరణలో 20 నుంచి 22 మంది కొత్త మంత్రులు ప్రమాణ స్వీకారం చేయవచ్చని చెబుతున్నారు. అంటే మరోసారి కేబినెట్‌లో సుమారు 75 మంది మంత్రులు ఉంటారు. మంత్రి పదవులు పొందగల నాయకులందరూ ఢిల్లీకి చేరుకోవడం ప్రారంభించారు. జ్యోతిరాదిత్య సింధియా, సర్బానంద సోనోవాల్, నారాయణ్ రాణే, సుశీల్ కుమార్ మోడీ వంటి నాయకుల పేర్లు రేసులో ఉన్నాయి.

కేంద్ర మంత్రివర్గంలో ఎంత మంది మంత్రులను తయారు చేయవచ్చు? ఇప్పుడు మంత్రివర్గం యొక్క స్థితి ఏమిటి? ఏ నాయకులను కేబినెట్‌లో చేర్చవచ్చు? ఏ మంత్రులు దస్త్రాలను తగ్గించి ఉండవచ్చు? ఇప్పుడంతా ఇదే చర్చ. అందుతున్న సమాచారం.. పరిస్థితులు బేరీజు వేసుకున్న తరువాత మంత్రివర్గ కూర్పు ఇలా ఉండొచ్చని అంచనా వేస్తున్నారు పరిశీలకులు. ఆ వివరాలు ఇలా ఉన్నాయి..

మోడీ కేబినెట్‌లో గరిష్ట సంఖ్యలో మంత్రులు ఎంతమంది ఉండవచ్చు?

రాజ్యాంగ చట్టం 2003 లో లోక్ సభ మొత్తం సభ్యులలో కేంద్ర మంత్రివర్గంలో మంత్రుల సంఖ్య 15% మించరాదని పేర్కొంది. కేబినెట్ సభ్యులలో ప్రధాని కూడా ఉంటారు. ప్రస్తుతం లోక్‌సభలో గరిష్టంగా 543 మంది సభ్యులు ఉండవచ్చు. అంటే, మోడీ మంత్రివర్గంలో గరిష్టంగా 81 మంది మంత్రులు ఉండవచ్చు.

2019 లో కొత్త ప్రభుత్వం ఏర్పడినప్పుడు, ఆ సమయంలో ప్రధానితో సహా మొత్తం 58 మంది మంత్రులు ప్రమాణ స్వీకారం చేశారు. అకాలీదళ్ కు చెందిన హర్సిమ్రత్ కౌర్ బాదల్, శివసేనకు చెందిన అరవింద్ సావంత్ మంత్రులు పదవి నుంచి తప్పుకున్నారు. రెండు పార్టీలు ఇకపై ఎన్డీఏలో భాగం కావు. అదే సమయంలో, ఎల్జెపి రామ్ విలాస్ పాస్వాన్ మరణం తరువాత, అతని స్థానంలో ఏ మంత్రిని తీసుకోలేదు.

సురోష్ అంగడి కరోనాతో మరణించారు. మంగళవారం కేబినెట్ మంత్రి థావర్‌చంద్ గెహ్లాట్‌ను గవర్నర్‌గా చేశారు. గెహ్లాట్ మంత్రిగా పదవీవిరమణ చేసిన తరువాత, మొత్తం 53 మంది మంత్రులు మంత్రివర్గంలో మిగిలి ఉన్నారు. అంటే, కేబినెట్ విస్తరణ సమయంలో గరిష్టంగా 28 మంది మంత్రులను చేర్చుకునే అవకాశం ఉంది.

ఏ నాయకులను కేబినెట్‌లో చేర్చవచ్చు?

బిజెపికి చెందిన జ్యోతిరాదిత్య సింధియా, జబల్పూర్ నుండి ఎంపి రాకేశ్ సింగ్, పిలిభిత్ నుండి ఎంపి వరుణ్ గాంధీ, మహారాష్ట్ర మాజీ ముఖ్యమంత్రి నారాయణ్ రాణే, ఉత్తరాఖండ్ మాజీ సిఎం తిరత్ సింగ్ రావత్, అస్సాం మాజీ సిఎం, సుశ్రీ పాడీ, అప్నా దళ్ నుండి, జెడియు వన్ పోస్ట్ కూడా ఆర్సిపి సింగ్, ఎల్జెపి యొక్క పశుపతి పరాస్, ఎఐఎడిఎంకె నుంచి కూడా ఒకరు ఉండే అవకాశం ఉంది.

ఏ మంత్రుల శాఖలు తగ్గవచ్చు..

ప్రస్తుతం, నరేంద్ర సింగ్ తోమర్, రవిశంకర్ ప్రసాద్, డాక్టర్ హర్ష్ వర్ధన్, ప్రకాష్ జవదేకర్, పియూష్ గోయల్ మరియు ప్రహ్లాద్ జోషి అదనపు శాఖలు కలిగి ఉన్నారు. కేబినెట్ విస్తరణ తర్వాత ఈ మంత్రుల శాఖలు తగ్గవచ్చు. పియూష్ గోయల్ వంటి వారు ప్రస్తుతం రైల్వే మంత్రిత్వ శాఖతో పాటు వాణిజ్య మరియు పరిశ్రమల మంత్రిత్వ శాఖతో, వినియోగదారుల వ్యవహారాలు, ఆహార-ప్రజా పంపిణీ మంత్రిత్వ శాఖను నిర్వహిస్తున్నారు. రైల్వే మంత్రిత్వ శాఖను గోయల్ నుండి జ్యోతిరాదిత్య సింధియాకు ఇవ్వవచ్చని ప్రచారం జరుగుతోంది.

28 మందికి పైగా మంత్రులను ఎందుకు చేయలేరు?

రాజ్యాంగంలోని ఆర్టికల్ 75 (91 వ సవరణ) 2003 లో సవరించబడింది. 1 జనవరి 2004 నుండి అమల్లోకి వచ్చిన ఈ సవరణ కేంద్రం, రాష్ట్రాల మంత్రివర్గంలో గరిష్ట సంఖ్యలో మంత్రులను నిర్ణయించింది. లోక్‌సభలో మొత్తం ఎంపీల సంఖ్యలో కేంద్ర కేబినెట్‌లో గరిష్ట సంఖ్యలో మంత్రులు 15% మించరాదని తెలిపింది. అదేవిధంగా, రాష్ట్ర మంత్రివర్గంలో, ఆ రాష్ట్ర శాసనసభ సభ్యుల సంఖ్యలో 15% మాత్రమే ఉండవచ్చు.

దేశ లోక్‌సభలో 543 మంది సభ్యులు ఉండవచ్చు. 543 లో 15% 81.45. అంటే కేంద్ర కేబినెట్‌లో గరిష్టంగా 81 మంది మంత్రులు ఉండవచ్చు. ఇందులో ప్రధాని కూడా ఉన్నారు. ప్రస్తుత మోడీ మంత్రివర్గంలో ప్రధానితో సహా 53 మంది సభ్యులు ఉన్నారు. ఈ కోణంలో, కేబినెట్ విస్తరణలో గరిష్టంగా 28 కొత్త ముఖాలను చేర్చవచ్చు.

2003 కి ముందు కేంద్రంలో లేదా రాష్ట్రంలో 15% కంటే ఎక్కువ మంది మంత్రులు ఉన్నారా?

అవును, 1990 ల చివరలో, 2000 ల ప్రారంభంలో, ఇటువంటి జంబో క్యాబినెట్‌లు కేంద్రంలో, అనేక రాష్ట్రాల్లో ప్రబలంగా ఉన్నాయి. దీనికి ప్రధాన కారణం సంకీర్ణ ప్రభుత్వాలు. 15% రాజ్యాంగ సవరణ 2003 లో జరిగింది, ఆ సమయంలో అనేక రాష్ట్రాలు జంబో క్యాబినెట్ ప్రభుత్వాలలో నడుస్తున్నాయి.

ఉత్తర ప్రదేశ్ శాసనసభలో సభ్యుల సంఖ్య 403. సమాజ్ వాదీ పార్టీకి చెందిన ములాయం సింగ్ యాదవ్ ఆ సమయంలో ముఖ్యమంత్రిగా ఉన్నారు. యాదవ్ ప్రభుత్వానికి 98 మంది మంత్రులు ఉన్నారు. అంటే, మొత్తం సభ్యుల సంఖ్యలో 25%. యుపిలో జంబో క్యాబినెట్ ఏర్పాటు ప్రారంభం 1997 లో బిజెపి కళ్యాణ్ సింగ్ ప్రభుత్వంతో ప్రారంభమైంది. ఆ సమయంలో కల్యాణ్ సింగ్ మంత్రివర్గంలో 93 మంది మంత్రులు ఉన్నారు. ఆయనను రామ్ ప్రకాష్ గుప్తా ప్రభుత్వంలో 91 మంది మంత్రులు అనుసరించారు. ఆయన స్థానంలో సిఎం అయిన రాజ్‌నాథ్ సింగ్ ప్రభుత్వానికి 86 మంది మంత్రులు కూడా ఉన్నారు. అదే సమయంలో, ములాయం ముందు ముఖ్యమంత్రిగా ఉన్న మాయావతి ప్రభుత్వానికి 87 మంది మంత్రులు ఉన్నారు.

రాజ్యాంగ సవరణకు ముందు, ఉత్తర ప్రదేశ్‌తో పాటు ఇతర రాష్ట్రాల్లో కూడా ఇలాంటి ధోరణి ఉంది. ఆ సమయంలో బీహార్‌లో రాబ్రీ దేవి ప్రభుత్వం నడుస్తున్నట్లు. ఆయన ప్రభుత్వంలో 82 మంది మంత్రులు ఉన్నారు. బీహార్ శాసనసభలో మొత్తం సభ్యుల సంఖ్య 243. అంటే, ఆ కాలంలో శాసనసభ సభ్యులలో మొత్తం 34% మంది మంత్రులు. అదేవిధంగా మహారాష్ట్ర శాసనసభలో 288 మంది సభ్యులు ఉన్నారు. అక్కడ అప్పటి సుశీల్ కుమార్ షిండే ప్రభుత్వంలో 69 మంది మంత్రులు ఉన్నారు. అంటే, మంత్రులు సభ్యుల బలం 24%. అదేవిధంగా, కేంద్రంలో అప్పటి అటల్ ప్రభుత్వంలో 80 మంది మంత్రులు ఉన్నారు.

కొత్త నియమం వచ్చిన తర్వాత అతిపెద్ద కేంద్ర మంత్రివర్గం ఎప్పుడు ఏర్పడింది?

కొత్త రాజ్యాంగ సవరణ 1 జనవరి 2004 నుండి అమల్లోకి వచ్చింది. ఆ తర్వాత 2009 లోక్‌సభ ఎన్నికల తర్వాత మన్మోహన్ సింగ్ రెండోసారి ప్రధాని అయ్యారు. ఆయన ప్రభుత్వంలో 79 మంది మంత్రులు ఉన్నారు. 2014 లో నరేంద్ర మోడీ ప్రధాని అయినప్పుడు ఆయన మంత్రివర్గంలో 45 మంది మంత్రులు మాత్రమే ఉన్నారు. అప్పుడు ప్రధాని కనీస ప్రభుత్వ గరిష్ట పాలన అనే నినాదాన్ని ఇచ్చారు. అయితే, మూడేళ్ల తరువాత పరిస్థితి మారి ఆయన మంత్రివర్గంలో మంత్రుల సంఖ్య 76 కి పెరిగింది.

కేబినెట్‌లో ఎవరిని చేర్చాలో..ఎవరు నిర్ణయిస్తారు?

కేంద్ర మంత్రివర్గంలో మంత్రుల నియామకాన్ని రాష్ట్రపతి ప్రధానమంత్రి సలహా మేరకు చేస్తారని రాజ్యాంగం చెబుతోంది. నియామకాలు రాష్ట్రపతితో జరుగుతాయి. కానీ, నిర్ణయాలు ప్రధానమంత్రి చేస్తారు. ఆచరణాత్మకంగా, ప్రధాని తన పార్టీ, మిత్రపక్షాలను సంప్రదించిన తరువాత మంత్రుల పేర్లను నిర్ణయిస్తారు. ఇవి రాష్ట్రపతికి పంపుతారు. ఆ తరువాత జాబితాలో చేర్చిన వారితో రాష్ట్రపతి ప్రమాణ స్వీకారం చేయిస్తారు.

ఈ జాతీయ విశేషాలు కూడా చదవండి: Union Cabinet: ఈరోజు కేంద్ర మంత్రివర్గ విస్తరణ.. ముహూర్తం ఖారారు.. ఎప్పుడంటే..

 Governors: కేంద్రం సంచలనం.. ఒకేరోజు 8 మంది గవర్నర్ల మార్పు..ఏపీ నుంచి కంభంపాటి హరిబాబుకు ఛాన్స్!

Leave a Reply

Your email address will not be published.